In Hoogersmilde werd vorige week dinsdag een nieuw senioren complex geopend door ‘Actium’. Op de een of andere manier was ik op de genodigdenlijst terecht gekomen. Zo’n kans laat ik me niet voorbij gaan, een hapje en drankje op zijn tijd, lust ik wel. Trouwens ik kom graag in Hoogersmilde, ik woonde er twaalfjaar en zo maakte ik kans om weer eens mensen uit die tijd te ontmoeten. Er bleken niet alleen Hoogersmildegers te zijn, ook tussen de andere aanwezigen waren er die ik kende. Het werd dan ook een gezellige bijeenkomst. Aangezien er nog een aantal appartementen beschikbaar zijn, is het de moeite waard om deze eens wat nader te bekijken. Je weet maar nooit. Twee woningen werden gastvrij opengesteld door de huidige bewoners. Nu weet ik, waar ik eventueel terecht kan, als ik er aan toe ben.

Directeur Klaas Stol beloofde me een historisch feit in zijn speech op te nemen. Met extra aandacht wachtte ik af. Hij vertelde dat de Amsterdamse Heren, die met de vervening begonnen, zes huizen lieten bouwen om aan veenarbeiders onderdak te bieden. Het eerste complex huizen, dat in Hoogersmilde werd gebouwd en dat was in 1635. Nu – zoveel jaar later- in 2010 is het tweede complex officieel geopend met de naam: ‘Woldhoes’.

Dit nieuwsfeit was niet zo nieuw, Harry Gras vertelt er in zijn boek ‘Langs de vaart’, uit 1997, uitgebreid over. Zelf werd ik door dit verhaal geïnspireerd en besloot om te proberen deze huisjes nog eens te laten herrijzen. Er staat zelfs een maquette van in mijn kantoor, met de originele tekeningen erbij. Dit laatste dank ik aan de heer Pieter Serwouters (1586-1657), administrateur van de Company, die de huisjes heel precies omschreef en tekende. Het ‘Drents Archief’ was zo vriendelijk om het oud Nederlands voor me om te zetten in een moderner versie.

Volgens onderzoek zijn deze zes huisjes waarschijnlijk het eerste sociale woningbouwproject in Drenthe ooit. Ja, daar schreef Hoogersmilde geschiedenis mee. Dit overkomt het ‘Woldhoes’ niet, maar dat maakt de bewoners niet uit, ze hebben het er opperbest naar hun zin, begreep ik. Leuk, dat Klaas dit nog eens ophaalde, misschien moet ik weer een hernieuwde poging wagen om een Veenhuisje te bouwen?

Fred Fontijn